Bài giảng Luyện từ và câu Lớp 5 - Tuần 9, Bài: Đại từ - Năm học 2021-2022 - Cao Thị Xuân Trang

 TRƯỜNG TIỂU HỌC BÌNH PHƯỚC A
 MÔN:LUYỆN TỪ VÀ CÂU
 ĐẠI TỪ
 LỚP NĂM - TUẦN 9 
 trang 92
 Năm học: 2021 - 2022
 GV: Cao Thị Xuân Trang 1. Các từ in nghiêng dưới đây được dùng để làm 
gì?
a. Hùng nói: “Theo tớ, quý nhất là lúa gạo. Các 
cậu có thấy ai không ăn mà sống được không?”
 Quý và Nam cho là có lí.
 tớ thay thế Hùng (danh từ)
 cậu thay thế Qúy và Nam (cụm danh từ)
 tớ; cậu; dùng để xưng hô
b. Chích bông sà xuống vườn cải. Nó tìm bắt sâu 
bọ.
 nó thay thế Chích bông (danh từ)
 nó dùng để xưng hô Luyện từ và câu
I. Nhận xét Đại từ
 2. Cách dùng những từ in đậm dưới đây có gì giống 
 cách nêu ở bài tập 1?
 a) Tôi rất thích thơ. Em gái tôi cũng vậy.
 b) Lúa gạo hay vàng đều rất quý. Thời gian cũng thế. 
 Nhưng quý nhất là người lao động.
 ðTừ vậy thay thế cho cụm từ thích thơ. Cách dùng 
 ấy giống ở bài 1 là tránh lặp từ ngữ.
 ðTừ thế thay thế cho từ quý. Cách dùng ấy giống ở 
 bài 1 là để tránh lặp từ ở câu tiếp theo. I. Nhận xét Hỏi
1. Các từ in đậm dưới đây được 
 dùng làm gì? Qua 2 bài tập, em hiểu thế nào là 
 đại từ?
a) Hùng nói: “Theo tớ, quý nhất là lúa 
 gạo. Các cậu có thấy ai không ăn mà 
 sống được không?”  Đại từ là từ dùng để 
 Quý và Nam cho là có lí. xưng hô hay thay thế 
b) Chích bông sà xuống vườn cải. Nó 
 tìm bắt sâu bọ. danh từ, động từ, tính 
 từ (hoặc cụm danh từ, 
2. Cách dùng những từ in đậm dưới đây 
 có gì giống cách nêu ở bài tập 1? cụm động từ, cụm tính 
a) Tôi rất thích thơ. Em gái tôi cũng vậy. từ) trong câu cho khỏi 
b) Lúa gạo hay vàng đều rất quý. Thời lặp lại các từ ngữ ấy.
 gian cũng thế. Nhưng quý nhất là 
 người lao động. Luyện từ và câu
 Đại từ
II. Ghi nhớ 
 Đại từ là từ dùng để xưng hô hay để thay thế danh từ, 
 động từ, tính từ (hoặc cụm danh từ, cụm động từ, cụm 
 tính từ) trong câu cho khỏi lặp lại các từ ngữ ấy.
 Ví dụ:
 Tấm đi qua hồ. Tấm CôChị NóCô vô ý đánh rơi một chiếc giày 
 xuống nước. III. Luyện tập
1. Các từ ngữ in đậm trong đoạn thơ sau được dùng để chỉ ai? 
Những từ ngữ đó được viết hoa nhằm biểu lộ điều gì?
 Mình về với Bác đường xuôi
 Thưa giùm Việt Bắc không nguôi nhớ Người
 Nhớ Ông Cụ mắt sáng ngời
 Áo nâu túi vải,đẹp tươi lạ thường!
 Nhớ Người những sáng tinh sương
 Ung dung yên ngựa trên đường suối reo
 Nhớ chân Người bước lên đèo
 Người đi, rừng núi trông theo bóng Người.
 Tố Hữu Luyện từ và câu
 Đại từ
III. Luyện tập
1. Các từ ngữ in đậm trong đoạn thơ sau được dùng để chỉ 
ai? Những từ ngữ đó được viết hoa nhằm biểu lộ điều gì?
- Các từ in đậm trong đoạn thơ được dùng để chỉ Chủ 
tịch Hồ Chí Minh - Bác Hồ.
- Những từ đó được viết hoa nhằm biểu lộ thái độ quý 
trọng, kính mến Bác. Luyện từ và câu
 Đại từ
2. Tìm những đại từ trong bài ca dao sau:
 - Cái cò, cái vạc, cái nông
 Sao mày giẫm lúa nhà ông, hỡi cò?
 - Không không, tôi đứng trên bờ,
 Mẹ con cái diệc đổ ngờ cho tôi
 Chẳng tin, ông đến mà coi
 Mẹ con nhà nó còn ngồi đây kia. Con cò Con vạc
Con bồ nông Con diệc Luyện từ và câu
 Đại từ
2. Tìm những đại từ trong bài ca dao sau:
 - Cái cò, cái vạc, cái nông
 Sao mày giẫm lúa nhà ông, hỡi cò?
 - Không không, tôi đứng trên bờ,
 Mẹ con cái diệc đổ ngờ cho tôi
 Chẳng tin, ông đến mà coi
 Mẹ con nhà nó còn ngồi đây kia. Luyện từ và câu
 Đại từ
2. Tìm những đại từ trong bài ca dao sau:
 - Cái cò, cái vạc, cái nông,
 Sao mày giẫm lúa nhà ôngông, hỡi cò?
 - Không không,, tôitôi đứng trên bờ,
 Mẹ con cái diệc đổ ngờ cho tôi.
 Chẳng tin, ôngông đến mà coi,
 Mẹ con nhà nónó còn ngồi đây kia.
 Người nói Người đáp Người được nhắc 
 Chủ ruộng: . cò: tới diệc: .. Luyện từ và câu
 Đại từ
 3. Dùng đại từ ở những chỗ thích hợp để thay thế cho 
 danh từ bị lặp lại nhiều lần trong mẩu chuyện sau:
 Con chuột tham lam
 Chuột ta gặm vách nhà. Một cái khe hở hiện ra. Chuột 
 1 2
chui qua khe và tìm được rất nhiều thức ăn. Là một con 
chuột tham lam nên chuột ăn nhiều quá, nhiều đến mức 
 3 4
bụng chuột phình to ra. Đến sáng, chuột tìm đường trở về ổ, 
 5 6
nhưng bụng to quá, chuột không sao lách qua khe hở được.
 7 PHIẾU BÀI TẬP
 3. Dùng đại từ ở những từ thích hợp để thay thế cho 
 danh từ bị lặp lại nhiều lần trong mẩu chuyện sau:
 Con chuột tham lam
 Chuột ta gặm vách nhà. Một cái khe hở hiện ra. Chuột 
 1 2
chui qua khe và tìm được rất nhiều thức ăn. Là một con 
chuột tham lam nên chuộtnó ăn nhiều quá, nhiều đến mức 
 3 4
bụng chuộtnó phình to ra. Đến sáng, chuột tìm đường trở về ổ, 
 5 6
nhưng bụng to quá, chuộtnó không sao lách qua khe hở được.
 7 Luyện từ và câu
 Đại từ
 Đại từ là gì?
 Đại từ là từ dùng để xưng hô hay để thay thế 
danh từ, động từ, tính từ (hoặc cụm danh từ, cụm 
động từ, cụm tính từ) trong câu cho khỏi lặp lại 
các từ ngữ ấy.