Bài giảng Tập làm văn Lớp 5 - Bài: Luyện tập tả người (quan sát và chọn lọc chi tiết) - Năm học 2021-2022 - Lê Trường Chinh

 TRƯỜNG TIỂU HỌC BÌNH PHƯỚC A
 Giáo viên: Lê Trường Chinh Thứ sáu ngày 03 tháng 12 năm 2021
 Tập làm văn
 Luyện tập tả người (Quan sát và chọn lọc chi tiết)
1. Đọc bài văn sau và ghi lại những đặc điểm ngoại hình của người bà
 (mái tóc, đôi mắt, khuôn mặt, )
 Bà tôi
 Bà tôi ngồi cạnh tôi, chải đầu. Tóc bà đen và dày kì lạ, 
 phủ kín cả hai vai, xoã xuống ngực, xuống đầu gối. Một tay khẽ 
 nâng mớ tóc lên và ướm trên tay, bà đưa một cách khó khăn 
 chiếc lược thưa bằng gỗ vào mớ tóc dày. 
 Giọng bà trầm bổng, ngân nga như tiếng chuông. Nó khắc 
 sâu vào trí nhớ tôi dễ dàng, và như những đoá hoa, cũng dịu 
 dàng, rực rỡ, đầy nhựa sống. Khi bà mỉm cười, hai con ngươi đen 
 sẫm nở ra, long lanh, dịu hiền khó tả, đôi mắt ánh lên những tia 
 sáng ấm áp, tươi vui. Mặc dù trên đôi má ngăm ngăm đã có 
 nhiều nếp nhăn, khuôn mặt của bà tôi hình như vẫ tươi trẻ.
 Theo Mác-xim Go-rơ-ki Thứ sáu ngày 03 tháng 12 năm 2021
 Tập làm văn
 Luyện tập tả người
 (Quan sát và chọn lọc chi tiết)
Những đặc điểm ngoại hình của người bà:
 - đen, dày kì lạ, phủ kín hai vai, xõa xuống ngực, xuống 
 Mái tóc đầu gối; mớ tóc dày khiến bà đưa chiếc lược thưa bằng 
 gỗ một cách khó khăn.
 (Khi bà mỉm cười) Hai con ngươi đen sẫm nở ra, 
 Đôi mắt long lanh, dịu hiền khó tả, ánh lên những tia sáng ấm 
 áp, tươi vui.
Khuôn mặt đôi má ngăm ngăm, đã có nhiều nếp nhăn nhưng 
 khuôn mặt bà hình như vẫn tươi trẻ.
 trầm bổng, ngân nga như tiếng chuông; khắc sâu 
Giọng nói
 vào trí nhớ cậu bé; dịu dàng, rực rỡ, đầy nhựa sống 
 như những đóa hoa. Thứ sáu ngày 03 tháng 12 năm 2021
 Tập làm văn
 Luyện tập tả người
 (Quan sát và chọn lọc chi tiết)
- Tác giả ngắm bà rất kĩ và đã chọn lọc những 
chi tiết tiêu biểu về ngoại hình của bà để miêu 
tả. Bài văn vì thế ngắn gọn mà sống động, khắc 
họa rất rõ hình ảnh của người bà trong tâm trí 
bạn đọc, đồng thời bộc lộ tình yêu của cháu đối 
với bà qua từng lời tả. Thứ sáu ngày 03 tháng 12 năm 2021
 Tập làm văn
 Luyện tập tả người
 (Quan sát và chọn lọc chi tiết)
2. Đọc và ghi lại những chi tiết tả người thợ rèn đang làm việc trong
 bài văn sau: Thứ sáu ngày 03 tháng 12 năm 2021
 Tập làm văn
 Luyện tập tả người
 (Quan sát và chọn lọc chi tiết)
 Những chi tiết tả người thợ rèn đang làm việc:
- Bắt lấy thỏi thép hồng như bắt một con cá sống
- Quai những nhát búa hăm hở (khiến con cá lửa vùng vẫy, 
quằn quại, giãy đành đạch, vảy bắn tung tóe thànhnhững tia lửa 
sáng rực, )
- Quặp thỏi sắt trong đôi kìm sắt dài, dúi đầu nó vào giữa đống 
than hồng; lệnh cho thợ phụ thổi bễ. 
- Lôi con cá lửa ra, quật nó lên đe, vừa hằm hằm quai búa 
choang choang vừa nói rõ to: ”Này Này Này ”
- Trở tay ném thỏi sắt đánh xèo một tiếng vào chậu nước đục ngầu.
- Liếc nhìn lưỡi rựa như một kẻ chiến thắng, lại bắt đầu cuộc 
chinh phục mới. Thứ sáu ngày 03 tháng 12 năm 2021
 Tập làm văn
 Luyện tập tả người
 (Quan sát và chọn lọc chi tiết)
- -Em Tác có giả nhận đã xétquan gì sátvề cáchrất kĩmiêu hoạt tả động anh thợcủa rèn người đang thợ 
làmrèn; việc miêu của tả tácquá giả?trình ( tácthỏi giả thép đã hồng quan qua sát bàn và chọntay anh lọc đã 
cácbiến chi thành tiết như một thế lưỡi nào? rựa) vạm vỡ, duyên dáng. Thỏi thép 
 hồng được ví như một con cá bướng bỉnh, hung dữ; anh 
 thợ rèn như một người chinh phục mạnh mẽ, quyết liệt. 
 Người đọc bị cuốn hút bởi cách tả của tác giả. 
 Bài văn hấp dẫn, sinh động. Thứ sáu ngày 03 tháng 12 năm 2021
 Tập làm văn
 Luyện tập tả người
 (Quan sát và chọn lọc chi tiết)
 Kết luận
*Khi quan sát viết một bài văn tả người, cần lưu ý:
- Xác định mục đích rõ ràng để tập trung quan sát ngoại 
hình, họat động của nhân vật.
- Tập trung quan sát kĩ đối tượng định tả. Vận dụng nhiều 
giác quan để quan sát.
- Quan sát, chọn lọc để đưa vào bài những chi tiết tiêu biểu, 
nổi bật, gây ấn tượng. 
- Khi viết cần kết hợp với nhận xét, liên tưởng, ví von 
đồng thời kín đáo thể hiện cảm xúc của mình với nhân vật. HOẠT ĐỘNG ỨNG DỤNG
 Về nhà quan sát và ghi lại có chọn lọc kết quả quan 
sát một người em thường gặp (cô giáo, thầy giáo, 
người hàng xóm, ) để lập được dàn ý cho bài văn tả 
người trong tiết tập làm văn tuần 13 - Luyện tập tả 
người (Tả ngoại hình)