Dạy ngữ âm cho học sinh lớp 6 dựa trên một số nghiên cứu về ngữ âm tiếng Anh

 PHỊNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO YÊN THẾ
 TRƯỜNG THCS TIẾN THẮNG
 THUYẾT MINH MƠ TẢ GIẢI PHÁP: 
 “DẠY NGỮ ÂM CHO HỌC SINH LỚP 6 
DỰA TRÊN MỘT SỐ NGHIÊN CỨU VỀ NGỮ ÂM TIẾNG ANH”
 Tác giả : HỒNG THỊ TỰ
 Chức vụ: Giáo viên
 Lĩnh vực nghiên cứu : Dạy học tiếng Anh
 Đơn vị cơng tác: Trường THCS Tiến Thắng
 Tiến Thắng, tháng 3 năm 2021 1
 CỘNG HỒ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
 Độc lập- Tự do- Hạnh phúc
 1. TÊN GIẢI PHÁP:
 “Dạy ngữ âm cho học sinh lớp 6 dựa trên một số nghiên cứu về ngữ âm 
tiếng Anh”
 2. NGÀY GIẢI PHÁP ĐƯỢC ÁP DỤNG THỬ: Năm học 2020-2021
 3. CÁC THƠNG TIN BẢO MẬT NẾU CĨ: Khơng
 4. CÁC GIẢI PHÁP CŨ THƯỜNG LÀM
 Trong những năm học trước, các khối lớp tơi được phân cơng giảng dạy học 
tiếng Anh theo chương trình hiện hành (chương trình 10 năm). Trong mỗi đơn vị 
bài học khơng cĩ các tiết dạy ngữ âm riêng rẽ, vì vậy tơi thường rèn kĩ năng phát 
âm trong mục dạy từ mới. Tuy nhiên, việc làm đĩ khơng đạt được kết quả cao do 
thời gian hướng dẫn cho học sinh thường bị hạn chế.
 Khi dạy kĩ năng đọc và cho học sinh làm bài tập ngữ âm, tơi cũng đã cố 
gắng hướng dẫn và cung cấp cho học sinh một số lưu ý cho học sinh. Kết quả bài 
làm ngữ âm của các em đã cĩ tiến bộ, tuy nhiên kĩ năng nĩi và đọc của học sinh 
chưa được chuẩn và lưu lốt do tơi chưa tập trung nhiều vào việc rèn kĩ năng cho 
các em
 5. SỰ CẦN THIẾT PHẢI ÁP DỤNG GIẢI PHÁP NÀY
 Mục đích của việc học tiếng Anh khơng chỉ dừng lại ở việc học ngữ pháp để 
cĩ thể vượt qua được các kì thi, mà mục đích cao hơn đĩ là sử dụng tiếng Anh như 
là một ngơn ngữ để giao tiếp, tiến tới việc sử dụng tiếng Anh như là ngơn ngữ thứ 
hai của đất nước ta. Nếu coi việc nĩi tiếng Anh là kết quả thì ngữ âm tiếng Anh 
được coi là một trong những điều kiện cần cĩ, nĩ được coi như mạch xi măng 
trong việc xây dựng nền mĩng cho ngơi nhà.
 Trong cấu trúc đề thi, phần bài tập về ngữ âm là phần khơng thể thiếu và 
chiếm 10% tổng điểm bài thi. Điều đĩ cho thấy, ngữ âm là một trong những phần 
quan trọng trong việc dạy và học tiếng Anh. 
 Ngữ âm chiếm một vị trí quan trọng như vậy nhưng trong thực tế giảng dạy 
giáo viên và học sinh lại thường khơng coi trọng nội dung này như các kĩ năng 
khác, mặc dù đều biết rằng ngữ âm là nền tảng cơ sở để phát triển kĩ năng nĩi.
 Khi ơn tập cho học sinh nhiều giáo viên cũng như bản thân tơi trước đây cịn 2
hiểu một cách mơ hồ, lung túng thậm chí cịn hiểu một cách chưa đầy đủ về ngữ 
âm cũng như hệ thống các âm trong tiếng Anh. Giáo viên thường chỉ tập trung vào 
việc dạy ngữ pháp, đối với ngữ âm lại dạy rất sơ sài, chưa cĩ sự tìm hiểu sâu về 
ngữ âm mà chủ yếu dựa trên các kinh nghiệm sẵn cĩ của bản thân.
 Đối với học sinh: Việc học ngữ âm cũng cĩ phần chưa coi trọng, một phần 
do các em chưa nắm được sự khác biệt giữa tiếng Anh và tiếng Việt, một phần do 
các em ngại do sự địi hỏi của việc sử dụng các hệ thống mơi răng, lưỡi trong quá 
trình phát âm. Chỉ cần đặt lưỡi hoặc mơi khơng đúng cách thì những từ các em 
phát âm ra hoặc là sai, hoặc là rất khĩ nghe. Hơn thế nữa, các em khơng nắm được 
quy luật của sự kết hợp của các chữ cái để taọ ra âm tiết nên thường gặp khĩ khăn 
khi làm các dạng bài tập ngữ âm. Đơi khi các em đánh mất điểm ở bài thi ngữ âm 
do khơng nắm được các quy luật hoặc do phát âm khơng chuẩn, đĩ là điều rất đáng 
tiếc.
 Kĩ năng nĩi và bài tập ngữ âm là một điểm yếu của học sinh trường THCS 
Tiến Thắng, vì thế việc ơn tập và rèn cách làm dạng bài ngữ âm cho các em là điều 
rất cần thiết.
 Như vậy, xuất phát từ thực tế trên tơi nhận thấy việc rèn kĩ năng phát âm cho 
học sinh trong quá trình học tiếng Anh là điều vơ cùng quan trọng. Vì vậy, tơi chọn 
giải pháp “Dạy ngữ âm cho học sinh lớp 6 dựa trên một số nghiên cứu về ngữ âm 
tiếng Anh”
 6. MỤC ĐÍCH GIẢI PHÁP
 Đưa ra giải pháp này mục đích của tơi là xây dựng cho mình một phương 
pháp dạy học tốt, hướng dẫn học sinh cách phát âm và phân biệt các âm chứa trong 
các chữ cái nhất định từ đĩ cĩ khả năng phát âm chuẩn và nĩi tiếng Anh lưu lốt 
hơn.
 Mục đích hướng tới
 * Về kiến thức
Học sinh nắm được cách phát âm chuẩn của các hệ thống âm đã được học và 
hướng dẫn.
Giúp học sinh nắm bắt và phân biệt được hệ thống các âm đã được học trong các từ 
khác nhau.
 * Về kĩ năng
Sau khi kết thúc mỗi bài học, học sinh sẽ nắm được cách phát âm của các âm đã 
được học. Sau đĩ áp dụng hiệu quả vào các bài tập ngữ âm và trong việc nĩi tiếng 3
Anh trên lớp hàng ngày.
 * Để đạt được mục đích trên yêu cầu: 
 Giáo viên tích cực tìm hiểu về ngữ âm, tìm hiểu về các trang web hướng dẫn 
phát âm cũng như tìm hiểu về các từ đơn cĩ chứa âm cần dạy để cĩ tư liệu cung 
cấp thêm cho học sinh.
 Học sinh tích cực luyện tập, thực hành luyện tập ngữ âm bước đầu từ việc 
phát âm các từ đơn lẻ, dần dần hình thành phản xạ tốt hơn để nĩi và đọc chuẩn và 
lưu lốt.
 Giáo viên tích cực tìm hiểu sâu rộng hơn về các âm được dạy trong mỗi đơn 
vị bài học. Cung cấp thêm cho học sinh cách phân biệt các âm được chứa trong các 
từ khác nhau.
 Cung cấp bài tập và yêu cầu học sinh thực hành ngay sau mỗi bài học để 
giúp học sinh ghi nhớ tại chỗ các cặp âm vừa được học
 7. NỘI DUNG 
 7.1. Giải pháp “Dạy ngữ âm cho học sinh lớp 6 dựa trên một số nghiên 
cứu về ngữ âm tiếng Anh”
 a. Các bước thực hiện (Ví dụ: Thực hiện theo nội dung của Unit 1)
 Bước 1: Cho học sinh quan sát khẩu hình.
 * Short vowel /ʌ/ (Nguyên âm ngắn /ʌ/)
 /ʌ/ is a short, relaxed vowel sound.
 Open your mouth wide.
 Your tongue should rest in the middle 
 of your mouth. 
 It's pronounced /ʌ/.../ʌ/
 * Nguyên âm đơi /əʊ/ 
 /əʊ/ is a long vowel sound. 
 It begins with /ə/ and move to /ʊ/.
 It's pronounced /əʊ/.../əʊ/ 4
 Giáo viên cho học sinh quan sát ảnh mẫu về khẩu hình khi phát âm của hai 
âm các em chuẩn bị học trong bài hơm đĩ.
 Bước 2: Tìm hiểu cách thức hình thành âm đĩ qua khẩu hình.
 Giáo viên giới thiệu về âm cho các em (nguyên âm hay phụ âm; nguyên âm 
ngắn hay nguyên âm dài; phụ âm bật hơi hay phụ âm tắt, ...)
 Từ ảnh mẫu phân tích cách thức hình thành âm dựa trên vị trí của lưỡi, mơi 
và răng, độ mở của miệng và họng. Đồng thời hướng dẫn học sinh cách kết hợp 
các cơ quan trên như thế nào cũng như cách giữ hơi và đẩy hơi tùy thuộc theo mỗi 
âm khác nhau.
 Bước 3: Hướng dẫn cho học sinh phát âm theo khẩu hình.
 Trước tiên, giáo viên cho học sinh nghe mẫu cách phát âm theo trang web 
học tiếng Anh hướng dẫn.
 Hướng dẫn và luyện tập theo link: 
tieng-anh-co-ban/1514-short-vowel-%C9%99-nguyen-am-ngan-%C9%99.html
 Tiếp theo, hướng dẫn học sinh cụ thể cách phát âm.
 * Short vowel /ʌ/ (Nguyên âm ngắn /ʌ/)
 - Bước 1: Nâng nhẹ phần thân lưỡi
 - Bước 2: Lưỡi thả lỏng, hạ đầu lưỡi xuống vị trí sau răng cửa hàm dưới
 - Bước 3: Nhẹ nhàng bật âm rất ngắn, chúng ta sẽ phát âm được âm /ʌ/ cĩ 
nét tương đồng với âm “ă” của tiếng Việt. 
 * Nguyên âm đơi /əʊ/ 
 Bước 1: Đặt lưỡi ở vị trí phát âm âm /ə/ 
 Bước 2: miệng trịn dần để phát âm /ʊ/, phát âm /ə/ dài, /ʊ/ ngắn và nhanh.
 Tiếp theo, giáo viên thực hành mẫu, sau đĩ hướng dẫn học sinh phát âm. Gọi 
học sinh thực hành và sửa khẩu hình cho học sinh nếu cần.
 Bước 4: Tìm hiểu các từ đơn cĩ chứa âm. 
 Giáo viên cung cấp và hướng dẫn học sinh tìm hiểu các từ đơn cĩ chứa âm 
đang học. Yêu cầu học sinh ghi nhớ quy luật để phục vụ cho việc làm bài tập ngữ 
âm và áp dụng trong việc nĩi tiếng anh thường ngày. 5
 * Short vowel /ʌ/ (Nguyên âm ngắn /ʌ/)
 1. "o" được phát âm là /ʌ/
 Examples Transcription Meaning
 some /sʌm/ vài
 done /dʌn/ Đã xong
 2. "ou" được phát âm là /ʌ/
 Examples Transcription Meaning
 young /jʌŋ/ Trẻ
 enough /i’nʌf/ Đủ, vừa đủ
 3. "u" được phát âm là /ʌ/
 Examples Transcription Meaning
 sun /sʌn/ Mặt trời
 run /rʌn/ Chạy
 4. "un"/ “um” được phát âm là /ʌ/
 Examples Transcription Meaning
 unhappy /ʌn’hỉp.i/ Khơng hạnh phúc
 umbrella /ʌmbrel.ə/ Cái ơ
 * Nguyên âm đơi /əʊ/ 
 1.“o” thường được phát âm là /əʊ/ khi nĩ ở cuối một từ
 Examples Transcription Meaning
 potato /pə’teɪ.təʊ/ khoai
 tomato /tə’mɑ:təʊ/ Cà chua
 2.“oa” thường được phát âm là /əʊ/ trong một từ cĩ một âm tiết tận 
cùng bằng một phụ âm. 6
 Examples Transcription Meaning
 coat /kəʊt/ Áo chồng, áo khốc
 road /rəʊd/ Đường đi
 3. Nhĩm “o”được phát âm là /əʊ/ ở những từ cĩ một âm tiết và tận cùng 
bằng hai phụ âm hay phụ âm + e.
 Examples Transcription Meaning
 comb /kəʊm/ Cái lược
 cold /kəʊld/ Lạnh
 4.Nhĩm “ow” được phát âm là /əʊ/ ở những từ cĩ tận cùng bằng “ow” 
hay “ow + một phụ âm”.
 Examples Transcription Meaning
 know /nəʊ/ Biết, hiểu biết
 show /ʃəʊ/ Chỉ, chứng tỏ
 5.Nhĩm “ou” được phát âm là /əʊ/.
 Examples Transcription Meaning
 soul /səʊl/ Tâm hồn
 dough /dəʊ/ Bột nhão
 Bước 5: Rèn luyện âm với các ví dụ và vận dụng.
Yêu cầu học sinh thực hành luyện âm với hệ thống từ được cung cấp trong sách 
giáo khoa và hệ thống từ giáo viên cung cấp thêm. Từ đĩ vận dụng trong các dạng 
bài tập và thực hành nĩi hàng ngày.
 Ngồi việc tìm tịi và cung cấp thêm tài liệu để học sinh thực hành phân biệt 
các âm sau khi đã được học lý thuyết, giáo viên cần chú trọng việc phát hiện và 
sửa lỗi ngữ âm cho học sinh hàng ngày trong các tiết học nhằm giúp các em học 
sinh hình thành phản xạ tốt đối với việc nĩi và nghe tiếng Anh.
 Exercise 1: Listen and put the words in the correct column /əʊ/ and /ʌ/ 7
 Judo-going-homework-open-brother-monday-mother-month
 * The correct answer:
 /əʊ/ /ʌ/
 Judo month
 Going mother
 Open monday
 homework brother
 Exercise 2: Circle the word that has the underlined part pronounced 
 differently.
 1. money Sorry morning story
 2. now Grow down town
 3. study student studio stupid
 4. house About hour country
 b. Nhiệm vụ của giáo viên và học sinh
 * Với giáo viên
 Tích cực tìm hiểu sâu rộng về ngữ âm. Tìm hiểu nhiều nguồn tài liệu khác 
nhau cũng như các trang web luyện âm để hướng dẫn học sinh tự thực hành tại 
nhà.
Sau mỗi đơn vị bài học sẽ cho học sinh thực hành làm các dạng bài tập ngữ âm 
nhằm giúp các em nắm vững và ghi nhớ sâu hơn.
Tích cực kiểm tra, và khuyến khích học sinh sử dụng tiếng Anh trên lớp, sửa lỗi 
phát âm cho học sinh và rút kinh nghiệm chi tiết đối với từng lỗi mà học sinh mắc 
phải trong quá trìnhphát âm cũng như làm bài.
 Yêu cầu học sinh tự tìm thêm các từ đơn cĩ chứa âm vừa được học ngồi 
những từ đã được cung cấp trong sách giáo khoa.
Hướng dẫn học sinh một số cách làm hiệu quả khi làm bài tập ngữ âm, đặc biệt là 
bài thi.
 * Với học sinh
 Tích cực ơn tập hệ thống kiến thức giáo viên cung cấp.
 Tích cực luyện kĩ năng phát âm sau mỗi bài học dựa trên những hướng dẫn 8
của giáo viên.
 Tích cực làm bài tập thực hành sau mỗi bài học để ghi nhớ cách phát âm 
cũng như ghi nhớ các từ đơn cĩ chứa âm mà giáo viên đã cung cấp để áp dụng vào 
làm bài tập cũng như bài thi.
 c. Sản phẩm được tạo ra từ giải pháp
 Sau quá trình áp dụng giải pháp, hầu hết học sinh khối lớp 6 do tơi trực tiếp 
giảng dạy đã cĩ sự chuyển biến rõ rệt. Các em khơng chỉ cảm thấy việc học ngữ 
âm khơng cịn quá khĩ như lúc các em mới bắt đầu học chương trình tiếng Anh lớp 
6. Các em cũng đã phần nào tự tin hơn khi làm dạng bài tập ngữ âm và phát âm 
tiếng Anh, mặc dù kết quả đạt được sau học kì 1 là chưa thực sự cao. 
 d. Kết quả
 Sau một học kì nghiên cứu và áp dụng phương pháp này, việc phát âm và 
đọc tiếng Anh của các em học sinh khối lớp 6 do tơi giảng dạy đã cĩ những chuyển 
biến rõ rệt, kết quả bài thi ngữ âm trong bài thi cuối kì cũng đã cĩ những thay đổi 
nhất định. Đĩ là kết quả của một quá trình cố gắng của cơ và trị chúng tơi. Mặc dù 
cĩ thể so với các đơn vị khác đĩ vẫn là những kết quả rất khiêm tốn, nhưng chúng 
tơi đã đạt được kết quả ban đầu dựa trên sự cố gắng, nỗ lực hết mình. Và tơi cĩ thể 
khẳng định được rằng giải pháp mà tơi nghiên cứu và áp dụng đã cĩ hiệu quả nhất 
định bước đầu.
 7.2. Phạm vi áp dụng của giải pháp
 Học kì I năm học 2020-2021 tơi đã áp dụng giải pháp trên và đã đạt được 
hiệu quả bước đầu. Tơi sẽ tiếp tục áp dụng giải pháp này trong học kì II và trong 
những năm học tiếp theo trong phần dạy và rèn ngữ âm cho học sinh đang học 
tiếng Anh theo chương trình thí điểm. Tơi hi vọng rằng giải pháp này của tơi sẽ 
gĩp phần nâng cao chất lượng và khả năng nĩi tiếng Anh của học sinh trường 
THCS Tiến Thắng nĩi riêng và học sinh của huyện Yên Thế nĩi chung.
 Kết quả bài làm phần thi ngữ âm trong bài thi giữa học kì I và cuối học kì I 
năm học 2020-2021trên tổng số 68 em học sinh của khối 6 như sau:
 Điểm Giỏi Điểm Khá Điểm TB Điểm Yếu Điểm Kém
 HS (1đ trịn) (0.75đ) (0.5đ) (0.25đ) (0đ)
 SL % SL % SL % SL % SL %
 Giữa kì I 3 4.41 7 10.29 28 41.18 17 25 13 19,12
 Cuối kì 1 17 25 27 39.71 15 22.06 7 10.29 2 2.94 9
 Kết quả minh chứng cho sự tiến bộ của học sinh sau khi kết thúc học kì I 
năm học 2020-2021: 
 Bài kiểm tra giữa kì, ở bài số II (nội dung kiểm tra phần ngữ âm) học sinh 
khơng làm đúng được đáp án nào)
 Và đến bài kiểm tra cuối kì, học sinh đã làm đúng được 3 trên tổng số 4 câu 
của bài thi ngữ âm. 10
 7.3. Lợi ích thu được từ giải pháp
 Giải pháp đã giúp cho học sinhphần nào tự tin hơn khi làm bài tập ngữ âm 
cũng như giao tiếp tiếng Anh trên lớp. Các em đã khơng cịn ngại khi áp dụng đúng 
các hướng dẫn phát âm vào trong quá trình đọc và nĩi tiếng Anh trên lớp hàng 
ngày.
 Giải pháp này đã rèn cho các em những hiểu biết cần thiết về ngữ âm tiếng 
Anh, giúp các em phân biệt được sự khác biệt giữa tiếng Anh và tiếng Việt, đồng 
thời giúp các em hạn chế được hiện tượng “Việt hĩa” tiếng Anh trong quá trình 
giao tiếp.
 Giải pháp do bản thân tự tìm hiểu, nghiên cứu và triển khai nên sẽ tiết kiệm 
được thời gian, khơng tốn kinh phí và cĩ khả năng áp dụng trên phạm vi rộng.
 * Cam kết: Tơi cam đoan những điều tơi trình bày bên trên là đúng sự thật 
 và khơng sao chép vi phạm bản quyền.
 XÁC NHẬN CỦA CƠ QUAN ĐƠN VỊ TÁC GIẢ CỦA GIẢI PHÁP
 Hồng Thị Tự