Bài giảng Ngữ văn 8 - Bài: Lũ lụt là gì? Nguyên nhân và tác hại

 Lũ lụt là gì?
Nguyên nhân và 
 tác hại
 MƠ KIỀU 01 HOẠT ĐỘNG 1
 HOẠT ĐỘNG - Em đã bao giờ chứng kiến cảnh lũ lụt chưa? 
- Chúng ta cần chuẩn bị những hiểu biết gì 
về nguyên nhân, tác hại của lũ lụt? HOẠT ĐỘNG 2. 
02
 HÌNH THÀNH KIẾN THỨC MỚI I. ĐỌC- TÌM HIỂU CHUNG
 Phiếu học tập 01
 Nội dung tìm hiểu Thông tin 
 chính
a. Tác giả và xuất xứ 
b. Xác định thể Thể loại. 
loại và phương Đặc điểm của văn 
thức biểu đạt bản.
chính của văn Phương thức biểu 
bản. đạt chính.
c. Hiện tượng tự nhiên được giới 
thiệu là gì?
d. Nêu bố cục của văn bản. 1. Đọc văn bản
2. Tìm hiểu chung
a. Xuất xứ 
- Tác giả: Mơ Kiều
- Xuất xứ: khbvptr.vn, 2-11-2020 b. Thể loại và phương thức biểu đạt chính 
- Thể loại: Văn bản thông tin
+ Đặc điểm về nội dung và mục đích: giải thích + Đặc điểm về bố cục, hình thức 
hiện tượng lũ lụt và nguyên nhân, tác hại của trình bày: sa pô, bố cục, đề mục rõ 
hiện tượng đối với cuộc sống con người. ràng; qua phương tiện ngôn ngữ. 
- Phương thức biểu đạt chính: thuyết minh c. Đối tượng được giải thích
 Lũ lụt d. Bố cục
Phần 1: Lũ lụt là gì?
Phần 2: Nguyên nhân 
 gây ra lũ lụt.
Phần 3: Tác hại của 
 lũ lụt. II. ĐỌC- HIỂU VĂN BẢN
1. Thông tin cơ bản của văn bản a. Nhan đề
 Thứ nhất: Giới thiệu, giải 
 thích về hiện tượng lũ lụt 
 “Lũ lụt là gì?”
 Thứ hai: chỉ ra tác hại của 
 hiện tượng
 Thứ ba: tìm nguyên nhân 
 hiện tượng ấy. =>Nhan đề đã nêu bật mục đích của văn bản 
 là sẽ giải thích một cách khoa học về hiện 
tượng lũ lụt để người đọc tiếp cận các thông 
 tin về hiện tượng này một cách có hệ thống. Vị trí: Phần chữ b. Sa pô
 in đậm nằm ngay 
 dưới nhan đề. 
Tác dụng: Mục đích của văn 
bản thể hiện ở sa pô: chỉ rõ 
nguyên nhân, tác hại của hiện 
tượng lũ lụt. Đây chính là 
thông tin chính của văn bản. 2. Cách triển khai ý tưởng và thông 
 tin trong văn bản
 PHIẾU HỌC TẬP 02
 Tìm hiểu về cách triển khai ý tưởng và 
 thông tin trong văn bản 
 Yêu Nêu cách triển khai Ví dụ minh họa
 cầu ý tưởng thông tin 
 được dùng trong 
 văn bản.
 Trả lời 
 . . Văn bản đã triển khai ý 
 Ngoài ra, văn bản còn 
tưởng và thông tin văn Hiệu quả của cách 
 trình bày theo hướng 
bản chủ yếu bằng cách triển khai ý tưởng và 
 phân loại đối tượng. Ví 
nêu nguyên nhân và kết thông tin của văn bản: 
 dụ trong phần mở đầu, 
quả: giới thiện hiện giúp người đọc tiếp cận 
 bài viết đã phân biệt rõ: 
tượng lũ lụt là gì, giải thông tin rất dễ dàng, 
 Lũ là gì? Lụt là gì? Có 
thích nguyên nhân của dễ hiểu và có hệ thống, 
 những loại lũ lụt nào, 
hiện tượng lũ lụt và tác 
hại của hiện tượng ấy. 3. Thông tin chi tiết của văn bản
 PHIẾU HỌC TẬP 03
 Phân tích cách trình bày nội dung thông tin trong văn bản để thấy tác giả 
 giải thích hiện tượng lũ lụt rất rõ ràng? 
 Thông tin chính Thông tin chi Nhận xét cách trình 
 tiết bày thông tin
Nhóm 1: Lũ lụt là 
gì? 
Nhóm 2: Nguyên 
nhân gây ra lũ lụt 
Nhóm 3: Tác hại 
của lũ lụt . a. Lũ lụt là gì?
 Nội dung thông tin chính Thông tin chi tiết
 Phần giải thích về hai 
Gồm hai phần: lũ hiện tượng lũ và lụt, và 
và lụt thể hiện bằng chi tiết về các loại lũ: lũ 
các gạch đầu dòng. ống, lũ quét, lũ sông để 
 giúp người đọc dễ hình 
 dung. Nhận xét
+ Cách trình bày nội dung chi tiết, khoa học, có 
hệ thống bằng các dấu gạch đầu dòng (-) là ý 
lớn, dấu cộng đầu dòng (+) là ý nhỏ. Từ đó, 
người đọc phân biệt được hệ thống ý, và các 
khái niệm cụ thể của từng loại.
 + Trình bày từ chi tiết cụ thể từ loại lũ, lụt là 
 gì rồi đi đến khái quát: “ lũ lụt là hiện tượng 
 mực nước trên sông, hồ quá lớn, quá mức quy 
 định dẫn đến tình trạng ngập úng, nước tràn 
 hoặc gây vỡ đê, trực tiếp tràn vào khu dân cư”. Do hiện tượng bão 
b. Nguyên nhân gây ra 01 hoặc triều cường
 lũ lụt
 Do hiện tượng 
 02 mưa lớn kéo dài
 Do các thảm họa 
 03 sóng thần, thủy triều
 Do sự tác động của 
 04 con người